Μετάβαση στο κύριο περιεχόμενο

Τ.Ο Ηρακλείου: Ομιλίες για τις Θερμοπύλες και την σφαγή της 25ης Αυγούστου 1898 στο Ηράκλειο

Η μάχη των Θερμοπυλών ήταν το θέμα της ομιλίας του συναγωνιστή Τάσου Τσαγκαρίδη, χθες στα γραφεία της Τ.Ο. Ηρακλείου. Στη συνέχεια, ο γραμματέας της τοπικής Οδυσσέας Πατεράκης, έκαμε μιαν ιστορική διαδρομή στα γεγονότα της 25ης Αυγούστου του 1898, που έλαβαν χώρα στην πόλη του Ηρακλείου, γεγονότα που δρομολόγησαν την πορεία της Κρήτης στην απόσχιση από την οθωμανική αυτοκρατορία. Ακολούθησε σχετική συζήτηση με τους παρευρισκόμενους φίλους και υποστηρικτές του Κινήματος, με κεντρικό άξονα το τι μπορούν αυτά τα δύο ιστορικά συμβάντα να διδάξουν τον σύγχρονο ελληνισμό, στις κρίσιμες, για την ίδια την ύπαρξή της, ώρες που βιώνει η πατρίδα μας σήμερα.

Η ομιλία του συναγωνιστή Τσαγκαρίδη:

 Η ΜΑΧΗ ΤΩΝ ΘΕΡΜΟΠΥΛΩΝ


Τέλη Αυγούστου 480 π.Χ., 2493 χρόνια πριν στον Κολωνό λόφο των Θερμοπυλών ο βασιλιάς της Σπάρτης Λεωνίδας με τους 300 Σπαρτιάτες του και ο στρατηγός Δημόφιλος με τους 700 Θεσπιείς του, θα πέσουν μέχρι ενός, αντιμέτωποι με τις αναρίθμητες ορδές της Περσικής αυτοκρατορίας υπό την καθοδήγηση του Ξέρξη. Όλα ξεκίνησαν 19 χρόνια πριν. Το 499 π.Χ. οι ελληνικές πόλεις της Ιωνίας ξεσηκώθηκαν κατά των καθεστώτων που τους είχε επιβάλει ο Δαρείος. Αυτήν την Ιωνική επανάσταση βοήθησαν η Αθήνα και η Ερέτρια. Μετά την καταστολή της, ο Δαρείος βρήκε την αφορμή να επιτεθεί στον κυρίως Ελλαδικό χώρο και να ικανοποιήσει τις φιλοδοξίες του για εισβολή στη δύση. Το 492 π.Χ. οι Πέρσες ανακαταλαμβάνουν Θράκη και Μακεδονία με αρχηγό τον Μαρδόνιο. Το 491 π.Χ. ο Δαρείος ζητάει την παράδοση όλων των ελληνικών πόλεων. Ένα χρόνο μετά, με αρχηγούς το Δάτη και Αρταφέρνη ξεκινούν την εκστρατεία που θα τερματίσει στη μάχη του Μαραθώνα, όπου ο στρατός των Περσών θα πάθει μεγάλη πανωλεθρία από τα στρατεύματα των Αθηναίων και των Πλαταιέων.
Τον επόμενο χρόνο πεθαίνει ο Δαρείος και τον διαδέχεται ο γιος του Ξέρξης ο Α’. Σκοπός του Ξέρξη γίνεται κατευθείαν η προετοιμασία του στρατού και του στόλου της αυτοκρατορίας για να εκδικηθεί την προηγούμενη αποτυχία και να κατακτήσει τις Ελληνικές πόλεις.
Στον Ελλαδικό χώρο παρόλα αυτά συνεχίζονται οι εμφύλιοι σπαραγμοί με την Αθήνα και την Σπάρτη να μονοπωλούν τον ανταγωνισμό. Ο στρατηγός και πολιτικός της Αθήνας Θεμιστοκλής είχε καταλάβει την επικινδυνότητα της χρονικής περιόδου, έτσι το 481 π.Χ. συγκαλεί πανελλήνιο συμβούλιο στην Κόρινθο, όπου αποφασίζεται οι Ελληνικές πόλεις να συμμαχήσουν για να αντιμετωπίσουν τον κοινό μεγάλο κίνδυνο. Όντως το ίδιο έτος ο Ξέρξης στέλνει αντιπροσώπους σε όλες τις Ελληνικές πόλεις και ζητάει γη και ύδωρ. Το στρατηγικό μυαλό του Θεμιστοκλή συλλαμβάνει το σχέδιο που θα σώσει την Ελλάδα. Οι Σπαρτιάτες θα ηγηθούν πανελλήνιου στρατεύματος που θα εμποδίσει την κάθοδο των Περσών στην τοποθεσία των στενών των Θερμοπυλών, παράλληλα ο ελληνικός στόλος στο πλάι των πεζοπόρων τμημάτων στα στενά του Αρτεμισίου θα εμποδίσει το Περσικό ναυτικό να κάνει απόβαση και να κυκλώσει έτσι το Ελληνικό στράτευμα.
Αρχές του 480 π.Χ. ο Ξέρξης υπό τις καθοδηγίες του στρατηγού Μαρδόνιου, του Υδάρνη και του έκπτωτου βασιλιά της Σπάρτης Δημάρατου περνάει με αναρίθμητα στρατεύματα μέσω δύο τεχνιτών γεφυρών τον Ελλήσποντο. Η Θράκη και η Μακεδονία  παραδίδονται αμαχητί. Την ίδια περίοδο οι Έλληνες διοργανώνουν Ολυμπιακούς αγώνες και η Σπάρτη γιορτάζει τα Κάρνεα, γιορτή κατά την οποία απαγορεύεται κάθε είδους πολεμική διένεξη. Ο σχεδόν πενήντα ετών βασιλιάς της Σπάρτης Λεωνίδας, καταφέρνει να πάρει την άδεια από τους Έφορους και να φύγει με 300 στρατιώτες για τις Θερμοπύλες. Η επιλογή των τριακοσίων έγινε από τον ίδιο το Λεωνίδα. Ο βασιλιάς της Σπάρτης, είχε πιστέψει το χρησμό της Πυθείας. Η Σπάρτη ή θα καταστραφεί ολοσχερώς ή θα χάσει ένα βασιλιά από τη γενιά του Ηρακλή. Πηγαίνοντας λοιπόν στις Θερμοπύλες ήξερε πως οι πιθανότητες να επιζήσει αυτός και η φρουρά του ήταν ελάχιστες. Έτσι αποφάσισε πως και οι τριακόσιοι συμπολεμιστές του έπρεπε να είχαν ένα γιο, έναν τουλάχιστον απόγονο. Στην πορεία του προς τις Θερμοπύλες ενισχύθηκε από 700 Θεσπιείς με στρατηγό το Δημόφιλο και περίπου άλλους 3500 άνδρες από διάφορες ελληνικές πόλεις. Ταυτόχρονα ο ελληνικός στόλος ξεκινούσε για τα στενά του Αρτεμισίου. Το ελληνικό στράτευμα φτάνει πρώτο στα στενά. Ο Λεωνίδας δίνει εντολή να επιδιορθωθεί το Φωκικό τείχος στο μπροστινό μέτωπο του πεδίου της μάχης. Στα μετόπισθεν στέλνει 1000 Φωκιείς να φυλάτουν το μονοπάτι της Ανοπαίας Ατράπου, με την ελπίδα πως δεν θα γίνει γνωστό στους Πέρσες και δεν θα αντιμετωπίσει την πιθανότητα περικύκλωσης.
Με την άφιξη των εμπροσθοφυλακών, των Περσικών στρατευμάτων, γίνεται γνωστό στον Ξέρξη πως στα στενά υπάρχουν λίγα ελληνικά στρατεύματα. Ο Ξέρξης στρατοπεδεύει 4 μέρες περιμένοντας πως οι Έλληνες θα έφευγαν, μόλις αντιλαμβάνονταν τον όγκο του στρατεύματος του. Άδικα όμως! Στέλνει αγγελιοφόρους και ζητάει απ’ το Λεωνίδα να παραδώσει τα όπλα για να ζήσει αυτός και οι στρατιώτες του. Η απάντηση που πήρε, ήταν το θρυλικό «ΜΟΛΩΝ ΛΑΒΕ».
Οι αγγελιοφόροι είδαν στρατιώτες να χτενίζονται και να καλοπίζονται (συνήθεια των Σπαρτιατών στρατιωτών το να πηγαίνουν στη μάχη σα να είναι γιορτή). Ο Δημάρατος λέει στον Ξέρξη πως απέναντί του έχει τους καλύτερους πολεμιστές όλου του γνωστού κόσμου και πως αν περάσει από αυτούς δεν υπάρχει άλλος στρατός να του αντισταθεί. Η σύγκρουση ξεκινάει. Ο Ξέρξης την πρώτη μέρα στέλνει τους Μήδους και τους Κίσσιους (έθνη της αυτοκρατορίας του) κατευθείαν στο θάνατο. Ο Λεωνίδας, οι 300 και τα υπόλοιπα ελληνικά στρατεύματα που παράταξε μπροστά από το Φωκικό τείχος με στρατηγικές οπισθοχώρησης, κατάφεραν να παρασέρνουν κατά χιλιάδες τους Πέρσες και με απότομες αναστροφές και φονικές αντεπιθέσεις, τους οδηγούσε σε αποδεκατισμό. Ο Ξέρξης σηκώθηκε τρεις φορές από το θρόνο του, με αγωνία και γεμάτος έκπληξη βλέποντας τα στρατεύματά του να μην μπορούν να αντιμετωπίσουν τη φονική μηχανή του Λεωνίδα. Τη δεύτερη μέρα ο Ξέρξης στέλνει τις ειδικές δυνάμεις του Περσικού στρατού, τους Αθάνατους του Υδάρνη υπό την καθοδήγηση του ίδιου. Το αποτέλεσμα ήταν παρόμοιο, οι 300 του Λεωνίδα με τα υπόλοιπα βοηθητικά ελληνικά στρατεύματα σκόρπησαν το θάνατο στους Αθάνατους.
Στον Ξέρξη επικρατεί απελπισία ενώ ο Λεωνίδας πιστεύει πλέον πως θα καταφέρει να τους σταματήσει εκεί. Δυστυχώς το απόγευμα της δεύτερης μέρας των συγκρούσεων, ένας κάτοικος της περιοχής που το όνομα του θα γίνει πρότυπο προδοσίας, ο Εφιάλτης, επισκέπτεται τη σκηνή του Ξέρξη και με χρηματικό αντίτιμο προδίδει την ύπαρξη του μονοπατιού της Ανοπαίας Ατράπου. Πριν ξημερώσει η τρίτη μέρα ο Εφιάλτης οδηγεί τον Υδάρνη με τους Αθάνατους στο μονοπάτι. Οι Φωκιείς που αντιληφθήκαν τους Πέρσες εγκατέλειψαν το μονοπάτι και οχυρώθηκαν σε ένα ύψωμα για να τους αντιμετωπίσουν. Ο Υδάρνης τους προσπέρασε καθώς κατάλαβε πως δεν ήταν οι Σπαρτιάτες. Πριν ακόμη ο Λεωνίδας ενημερωθεί για τον ερχομό τους, ο μάντης Μεγιστίας προέβλεψε από σφαχτά θυσίας πως όλοι το βράδυ θα δειπνήσουν στα Ηλύσια πεδία. Σύντομα η πληροφορία της άφιξης των Περσών έφτασε στο στρατόπεδο των Ελλήνων.
 Ο Λεωνίδας πρόλαβε να διώξει όλα τα συμμαχικά στρατεύματα καθώς θεωρούσε πως η ζωή του θα τέλειωνε, θα θυσιαζόταν αυτός και οι 300 του για να στείλουν το μήνυμα της αντίστασης στις υπόλοιπες ελληνικές πόλεις. Έκρινε πως όλα αυτά τα στρατεύματα θα ήταν πολύτιμα για τις επόμενες αναμετρήσεις. Παρά τις προτροπές, ο Δημόφιλος και οι 700 Θεσπιείς αποφάσισαν να μείνουν και να θυσιαστούν μαζί του. Ο Λεωνίδας άδικα τον παρακαλούσε. Με το πρώτο φως της μέρας τα εναπομείναντα στρατεύματα δέχονται τελικά την περικύκλωση. Ο Λεωνίδας αρνείται ξανά να παραδώσει τα όπλα και η φονική μάχη ξεκινάει. Οι Έλληνες συνεχίζουν να πολεμούν ηρωικά έναντι πολυπληθέστερων αντιπάλων και χωρίς δυνατότητα τακτικής. Οι μάχες διαδραματίζονται σώμα με σώμα ώσπου ο βασιλιάς Λεωνίδας πληγώνεται θανάσιμα και πεθαίνει. Ομηρικές μάχες ξεσπούν γύρω από τη σωρό του. Τέσσερις φορές το πτώμα του αρπάχθηκε από τους Πέρσες που ήθελαν να το βεβηλώσουν και τις 4 φορές ο υπολοχαγός Διηνέκης τον πήρε πίσω με τους στρατιώτες του.
Ο υπολοχαγός Διηνέκης ήταν αγαπημένος φίλος του Λεωνίδα, πολύ έμπειρος πολεμιστής. Στην απειλή του Πέρση αγγελιοφόρου πως θα σκοτεινιάσουν τον ουρανό από τα βέλη τους, απάντησε ότι θα σας πολεμήσουμε στη σκιά. Είναι άξιο αναφοράς πως ήταν ο μοναδικός από τους 300 που δεν είχε γιο. Τη στιγμή της επιλογής έβαλε μια δούλη του να πει ψέματα πως έχει γιο, για να πάει μαζί με το βασιλιά. Ο Διηνέκης εκφράζει τον μέσο Σπαρτιάτη που θυσιάζεται στο πεδίο της μάχης και περιφρονεί τον θάνατο τιμώντας την πατρίδα του. Οι τελευταίοι εναπομείναντες Σπαρτιάτες και ο Δημόφιλος με τους Θεσπιείς του βρήκαν το θάνατο από χιλιάδες βέλη που έριχναν οι Πέρσες από απόσταση επειδή όσο συνεχίζονταν οι συγκρούσεις σώμα με σώμα, ο Ξέρξης έβλεπε να χάνει και άλλους στρατιώτες του. Στο ύψωμα του Κολωνού οι τελευταίοι Έλληνες στρατιώτες με τη θυσία τους γέμισαν φόβο τις καρδιές των ορδών του Πέρση βασιλιά. Ο Λεωνίδας βρέθηκε και αποκεφαλίσθηκε. Μετά από σαράντα χρόνια η σωρός του θα μεταφερόταν στη Σπάρτη. Ο Εφιάλτης επικυρήχθηκε για εσχάτη προδοσία, από την Δελφική Αμφικτιονία, φονεύθηκε από κάποιον Αθηνάδη στην Αντίκυρα Φθιώτιδας.
Μόλις πέρασε το εμπόδιο των Θερμοπυλών και πλέον ο Ξέρξης εισέβαλε στη νότια Ελλάδα, απόρησε με το μικρό αριθμό στρατιωτών που του αντιστάθηκαν. Αρκάδες αιχμάλωτοι του ανέφεραν πως διαδραματίζονται Ολυμπιακοί αγώνες γι’ αυτό δε συγκεντρώθηκαν περισσότερα στρατεύματα και πως το έπαθλο των νικητών είναι ένα στεφάνι ελιάς. Έμεινε θρυλική η φράση του Τιγράνη: «Αλλοίμονο Μαρδόνιε, μας οδηγείς εναντίον ανδρών που δεν πολεμούν για το χρήμα παρά για την αρετή!!!».
 Στη θάλασσα την ίδια χρονική περίοδο ο Θεμιστοκλής με 270 πλοία αντιμετώπιζε ισάξια περίπου 1000 των Περσών, εμποδίζοντας τους να κάνουν απόβαση πίσω από τις Θερμοπύλες. Μόλις πληροφορήθηκε την έκβαση της χερσαίας μάχης οπισθοχώρησε, εκκένωσε την Αθήνα και έδωσε διαταγές να οχυρωθεί ο ισθμός της Κορίνθου. Η θυσία του Λεωνίδα και του Δημόφιλου γέμισε με θάρρος τα στρατεύματα των ελληνικών πόλεων. Ένα μήνα μετά ο στόλος των Περσών θα πάθει συντριβή στα στενά της Σαλαμίνας και ο Ξέρξης θα εγκαταλείψει την Ελλάδα αφήνοντας πίσω τον Μαρδόνιο. Το 479 π.Χ. όλα τα ελληνικά στρατεύματα ενωμένα και υπό την ηγεσία 10.000 Σπαρτιατών στις Πλαταιές θα κάνουν τους Πέρσες να μετανιώσουν για κάθε βήμα που έκαναν στον Ελλαδικό χώρο. Στις Πλαταιές και στη ναυμαχία της Μυκάλης οι Έλληνες με οδηγό την αυτοθυσία του Λεωνίδα και των τριακοσίων του σκόρπισαν την πανωλεθρία στον Πέρση εισβολέα.
Στις Θερμοπύλες, στους τάφους των Θεσπιέων γράφτηκε: ΑΥΤΟΙ ΟΙ ΑΝΤΡΕΣ ΠΟΥ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣΑΝ ΣΤΟΥΣ ΠΡΟΠΟΔΕΣ ΤΟΥ ΕΛΙΚΩΝΑ ΓΙΑ ΤΟ ΘΑΡΡΟΣ ΤΟΥΣ ΠΕΡΗΦΑΝΕΥΕΤΑΙ Ο ΠΛΑΤΥΣ ΚΑΜΠΟΣ ΤΩΝ ΘΕΣΠΙΕΩΝ. Ενώ ο Σιμωνίδης ο Κείος  έγραψε το εξής επίγραμμα προς τιμήν των τριακοσίων: «Ω ξένε ανάγγειλε στους Λακεδαιμονίους ότι εδώ ταφήκαμε υπακούοντας στα προστάγματα τους». 

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

ΚΑΛΟ ΣΟΥ ΤΑΞΕΙΔΙ, ΑΛΕΞΑΝΔΡΕ ΒΕΛΙΕ...

Του "τέλους" δεν ήθελα να 'ναι "προσφώνηση", τούτο το κείμενο. Μας πώς να μπορέσεις να κρύψεις το νότισμα, που υγραίνει τα μάτια αθέλητα, όταν το ανερμήνευτο "είναι" της αληθινής έκφρασης "καπακιάζει" τα περιττά και τα ...έχοντα "στόχους", "σκοπούς" και "ωφέλη", ...σκευάσματα λόγου ;  Κι' είναι αληθινή η προσμονή, όλα τούτα ν' ακυρωθούν απ' την εξέλιξη, κι' ας μοιάζει ο γράφων ηλίθιος, σαν κι' εκείνον που πρόκαμε να "προβλέψει", εκείνο που τελικά έμεινε έρμαιο, ως γεγονός κι' "αποτέλεσμα", κι' αποδείχτηκε "ψεύτης".  Το 'χω ξαναγραμμένο σε τούτο το "βήμα", πως είναι ο θάνατος που επικυρώνει τη μεγαλοσύνη του βίου ή ακυρώνει ό,τι πρωτύτερα φάνταζε μεγαλειώδες, στομφώδες κι' εν τέλει δεν ήταν παρά λόγου ανάξιο και "μικρό".  Μα ο συνειδητός δρόμος για τον βέβαιο θάνατο, ο δρόμος που εξαγνίζει, είναι ό,τι ξεμακραίνει τον άνθρωπο από…

Η Χρυσή Αυγή στο Μνημόσυνο της Α’ Μοίρας Καταδρομών στο Μάλεμε Χανίων - Φωτορεπορτάζ

Κυριακή 31 Ιουλίου, Στρατόπεδο 1ης Μοίρας Αλεξιπτωτιστών, Μάλεμε Χανίων.Ο Ελληνισμός τιμά τους Ήρωες της Α’ΜΚ που συνέτριψαν τον Αττίλα στην Κύπρο το 1974. Από αυτό το τιμημένο Στρατόπεδο ξεκίνησαν οι 300 ηρωικοί Καταδρομείς, που με Διοικητή τον Γεώργιο Παπαμελετίου έγραψαν νέες σελίδες δόξας και πολεμικών κατορθωμάτων στην Ελληνική Ιστορία. Κλιμάκιο της Τ.Ο. Χανίων της Χρυσής Αυγής έδωσε το παρόν στην εκδήλωση. Ο εκπρόσωπος της Χρυσής Αυγής με τον Διοικητή της 1ης Μοίρας Αλεξιπτωτιστών: Η Πολεμική Σημαία της Α’ Μοίρας Καταδρομών: Οι Αλεξιπτωτιστές του Αγήματος Απόδοσης Τιμών: Έφεδροι Καταδρομείς τραγουδούν το ριζίτικο: Ριπές στον αέρα συνοδεύουν το προσκλητήριο νεκρών:

ΑΚΟΥ ΥΠΑΣΤΥΝΟΜΕ ΛΩΛΗ...

Ώστε, είναι "οι άλλοι" που γύρω σου έστησαν τείχη, "συνάδελφε" υπαστυνόμε , που ευκαιρία βρήκες, απ' τον Καβάφη ν' απαγγείλεις, ό,τι σε ...βόλεψε. "Οι άλλοι", λοιπόν. Αυτός ο "βραχνάς", που, ενίοτε,  λειτουργεί σαν άλλοθι, για όσα οι ίδιοι εκλαμβάνουμε σα στάση ανερμήνευτη των υπολοίπων που ζούμε ανάμεσά τους. Μόνο που αυτοί "οι άλλοι", στη δική σου ...περίπτωση, γεννήθηκαν από την ίδια φυσική διεργασία που κι' ο ίδιος γεννήθηκες : είναι όταν το σπερματοζωάριο συναντά το ωάριο και γεννά τη ζωή. Το ..."πίσω σύντροφοι, πέσαμε σε σκατά", που εν εκ των σπερματοζωαρίων ανακράζει ενίοτε, δεν έχει να κάμει με κείνη τη λειτουργία της φύσης, "συνάδελφε" υπαστυνόμε, που ανασύρει εκ του "μη όντος" το "ον". Πώς να το κάμωμε ; Πολλοί θα θέλανε να ...χτυπούνε τα δάχτυλα και να ...φυτρώνει ψωμί, αλλά μέχρι να "βγει" το ψωμί, χρειάζεται σπορά και θέρισμα κι' άλεσμα και ζύμωμα και ψήσιμο…